Rodzina: Bobowate (Fabaceae).
Podrodzina: Ketmiowe (Caesalpinioideae).
Pochodzenie: Pierwotnie sucha sawanna Afryki Tropikalnej; obecnie gatunek pantropikalny (rozpowszechniony w Indiach, Azji Płd.-Wsch. i Ameryce Środkowej).
W naturze to potężne, długowieczne drzewo dorastające do 20–30 m wysokości.
W uprawie doniczkowej rośnie jako kompaktowe drzewko o gęstej, rozłożystej koronie, to gratka – głównie ze względu na ruchy liści (nyktynastię) oraz fakt, że to jedna z niewielu roślin tropikalnych, z których stosunkowo łatwo można wyprowadzić domowe bonsai.
Liście parzystopierzaste przypominające mimozę lub akację, o długości 10–15 cm. Składają się z 10–18 par drobnych, podłużnych listków o zaokrąglonych wierzchołkach. Blaszka liściowa ma barwę od jasnej do żywej zieleni. Wykazuje wyraźną nyktynastię – mechanizm ruchu liści indukowany zmianą natężenia światła (składanie się listków na noc).
Owoce to grubościenne, cynamonowobrązowe strąki o długości do 15 cm. Wypełnione są kwaśno-słodkim, mięsistym miąższem otaczającym twarde, lśniące nasiona. Owoce tamaryndowca są dość kaloryczne ze względu na naturalne cukry, ale oferują znaczące ilości wartościowych mikroelementów, jak: magnez - ok. 92 mg (ok. 25% dziennego zapotrzebowania), potas, żelazo i wapń.

Miąższ z owoców jest podstawowym składnikiem kuchni azjatyckiej i meksykańskiej. Używa się go do przygotowywania past, sosów (np. popularnego pad thai), zup, napojów oraz jako składnik sosu Worcestershire.
Dzięki wysokiej zawartości błonnika i kwasu winowego działa jako naturalny środek przeczyszczający, pomagając w zaparciach.
Jest doskonałym źródłem magnezu, potasu, wapnia oraz witamin z grupy B (tiaminy i kwasu foliowego).
Zawiera polifenole i flawonoidy, które pomagają zwalczać stany zapalne i chronią serce.
Wywary z liści i kory stosuje się tradycyjnie w leczeniu malarii, gorączki, biegunki oraz do przemywania ran ze względu na właściwości przeciwbakteryjne.
Wyciągi z nasion i owoców (bogate w kwasy AHA) są wykorzystywane w produktach do pielęgnacji skóry jako składniki złuszczające i nawilżające.

Rady ogrodnika:
Światło: Tamaryndowiec kocha słońce. Postaw go na najbardziej nasłonecznionym parapecie (najlepiej południowym). Zimą, gdy dni są krótkie, może zrzucać liście – to sygnał, że brakuje mu światła.
Podlewanie: Utrzymuj podłoże stale lekko wilgotne, ale nie mokre. Roślina nie znosi "stania w wodzie" (może to spowodować gnicie korzeni). Zimą podlewaj oszczędniej, pozwalając górnej warstwie ziemi przeschnąć.
Temperatura: Jako roślina tropikalna, nienawidzi zimna. Optymalna temperatura to 20–30°C. Jeśli spadnie poniżej 15°C, wzrost zostanie zahamowany. Uważaj na przeciągi przy wietrzeniu mieszkania zimą.
Wilgotność powietrza: W suchych mieszkaniach (szczególnie w sezonie grzewczym) warto zraszać liście miękką wodą lub postawić doniczkę na tacy z wilgotnym keramzytem.
Ciekawostka (Nyktynastia): Nie martw się, jeśli wieczorem zobaczysz, że liście Twojej rośliny się "składają". To naturalny proces – tamaryndowiec składa listki na noc, by ograniczyć parowanie wody.

